Gördüğüm ne varsa bu dünyada,
edebiyat, felsefe, sanat, hayat, politika
Kocakarı Kıssaları
Bir şair, reklam ajansındaki işlerinden fırlayıp şık masasının başına oturdu.
Pahalı dolma kalemini eline aldı, kaliteli kâğıdını önüne açtı.
Bekledi.
Saatler geçti. Kâğıt bembeyazdı.
Ne kalbi bir dertle sızlıyor ne zihni bir çileyle kıvranıyordu.
Tek bir dize bile gelmedi.
Bunun üzerine masanın kenarında, gümüş renkli arp çalan, ipek kanatlı bir peri hayal etti. Hani şu şairlere ilham fısıldayanlardan...
Ama ne gelen vardı ne giden.
Üçüncü gün şair, kendisini ziyaret etmeyen hayali periye içinden sövmeye başladı. Dördüncü gün ise masayı yumruklayıp o perinin ipek kanatlarını tek tek yolduğunu hayal etti.
Kocakarı pencerenin kenarından bütün bu çocuksu telaşı izledi.
— Ah be evladım, kalbini kanatacak bir dikenin, sokağın tozunda canını yakacak gerçek bir derdin yoksa gökten peri inse senin bomboş masana neylesin?
Ekim 2015
Kocakarı Kıssaları
Kimsenin Kimsesi Yok
Bir mahallede herkesin başına bir şey geliyordu.
Biri hastalanıyor, kimse kapısını çalmıyordu.
Birinin
oğlu işsiz kalıyor, komşular perdeyi aralayıp bakmakla
yetiniyordu.
Bir kadın ağlıyor, yanından geçenler
telefonlarına biraz daha sıkı sarılıyordu.
Bir gün mahallede bir adam, komşusunun yarasına bakarken yüzünü çevirdi.
— İnsan başkasının yarasına bakmaya korkar, dedi. Kendi yarasını hatırlar.
O günden sonra mahallede herkes kendi derdini saklamaya başladı.
Derken bir sabah biri bağırdı:
— Kimsenin kimsesi yok!
Kocakarı bastonunu yere vurdu:
— Var evladım. Herkesin kendisi var. Mesele de zaten bu.
Vicdan, içinde fırtınalar taşıyan bir durgun su değildir. O, hakikatin bıçak sırtında dans eden bir volkandır. Yürekte kabuk bağlamış yalanları kazır, ruhun karanlık mağaralarına meşale tutar. Ve eğer susarsa, suskunluğu bir kabullenme değil, patlamaya hazır bir lav birikintisidir.
Çünkü vicdan, iyiliğin naif bir tebessümü değil; hakikatin kamçısıdır.
Bir çocuğun açlıktan kıvranışına kayıtsız kalmak, sadece "kötü" olmak değil, vicdanın öfkesini susturmaktır. Bir mahkûmun hücresinde çürüyen çığlık, sadece acı değil, vicdanın zincirlerini kırmak için attığı tokattır.
Vicdan, bir zalimin gülüşünü görünce, içinde yükselen o sıcak bulantıdır… İşte o, vicdanın ilk kıvılcımıdır. Ve bu kıvılcım, ya söner ya da bir yangına dönüşür. Çünkü vicdan, sessiz kaldığında suçludur. Susmak, boyun eğmektir; konuşmak ise öfkeyi hakikatin kılıcıyla kuşanmaktır.
Sormak gerek: Neden vicdan hep hüzünle anılır? Sanki o, sadece gözyaşı döken bir anne… Oysa vicdan, aynı zamanda isyanın dilidir. Köleleri ayaklanmaya çağıran bir davul, sömürülenin yumruğunu sıkan bir yıldırım. Tarih, vicdanın öfkesiyle yazılan sayfalarda değişmiştir: Kölelik zincirlerini kıranlar, fabrikalarda direnenler, zulme "hayır" diyenler… Hepsi, vicdanın kabaran dalgasında yüzen gemilerdi.
Vicdanın en keskin öfkesi, kendi sessizliğine karşıdır.
Bir kadın, kocasının şiddetini sineye çektiğinde; bir işçi, hakkını aramadığında; bir entelektüel, gerçeği sustuğunda… Vicdan, o an bir canavar gibi uyanır. İçeriden kemirir. Çünkü susmak, hakikate ihanettir. Ve vicdan, ihaneti asla affetmez.
Belki de insanlık, vicdanın bu öfkesini bastırdığı için hastadır.
Sistemler, vicdanı "bireysel bir lüks"e indirgedi: "Kendi bahçeni temizle, uzaktaki yangın seni yakmaz." Oysa vicdan, coğrafya tanımaz. Amed'de dövülen bir çocuk, Nairobi’de açlıktan kıvrılan bir anne, İstanbul’da susturulan bir şair… Hepsi, aynı öfkenin kollarında sallanan bebekler.
Vicdan öfkelenmezse, merhamet bir timsah gözyaşına dönüşür.
O yüzden, vicdanın öfkesi kutsaldır. Çünkü o öfke, hakikatin tercümanıdır. Bir nehrin taşması gibidir vicdan. Ya toprağı verimli kılar ya da setleri yıkar.
Vicdan; rahatlığın uyuşuk sularında yüzen bir nilüfer çiçeği değil, dikenleriyle hakikati delip geçen bir güldür. Kanatmayı göze almayan, onun kokusuna asla varamaz...
Muazzez Uslu Avcı -Kül Ve Dil-
20 Ekim 2018